• Database vol kerkelijke documenten
  • Geloofsverdieping
  • Volledig in het Nederlands
  • Beheerd door vrijwilligers

Zoeken in kerkelijke documenten en berichten

x

DE WERELD GENEZEN - 4. DE UNIVERSELE BESTEMMING VAN DE GOEDEREN EN DE DEUGD VAN DE HOOP
Catechesereeks over de sociale leer en de pandemie - Bibliotheek van het Pauselijk Paleis

Geliefde broeders en zusters, goedendag!

Met de pandemie en haar gevolgen voor ogen, dreigen velen de hoop te verliezen. In deze tijden van onzekerheid en angst, nodig ik allen uit de gave van de hoop die van Christus komt te aanvaarden. Hij is het die ons helpt laveren in de onrustige wateren van ziekten, dood en onrechtvaardigheid. Deze hebben niet het laatste woord over onze eindbestemming.

De pandemie heeft de omvang benadrukt van de sociale problemen en ze nog verergerd, vooral dan de ongelijkheid. Sommige mensen kunnen thuis werken, terwijl dat voor veel anderen onmogelijk is. Sommige kinderen kunnen, ondanks moeilijkheden, toch nog onderwijs genieten, terwijl dit voor heel velen plots afgebroken is. Enkele machtige landen kunnen geld uitgeven om de nood te lenigen, terwijl dat voor anderen de toekomst in gevaar zou brengen.

Deze symptomen van ongelijkheid wijzen op een sociale ziekte. Het is een virus dat voortkomt uit een zieke economie. We moeten het eenvoudig stellen: de economie is ziek. Is ziek geworden. Het is de vrucht van een onevenwichtige economische groei. Dat is de ziekte: de vrucht van een onevenwichtige economische groei – die voorbijziet aan fundamentele menselijke waarden. In de wereld van vandaag bezitten weinige zeer rijke mensen meer dan de rest van de mensheid. Ik herhaal dit omdat het ons doet denken. Weinige zeer rijke mensen, een groepje, bezitten meer dan de rest van de mensheid. Dit is een statistisch gegeven. Het is onrechtvaardigheid die ten hemel schreeuwt! Tegelijkertijd is dit economisch model onverschillig voor de schade die het berokkent aan de gemeenschappelijk woning. Men besteedt geen zorg aan de gemeenschappelijke woning. We staan dichtbij de overschrijding van veel grenzen van onze wonderbaarlijke planeet. Met zware en onomkeerbare gevolgen. Van het verlies van de biodiversiteit en van de klimaatverandering tot de stijging van het zeepeil en de vernietiging van het tropisch regenwoud. Sociale ongelijkheid en aftakeling van het milieu gaan hand in hand en hebben dezelfde oorzaak Vgl. Paus Franciscus, Encycliek, 'Wees geprezen' - over de zorg voor het gemeenschappelijke huis, Laudato Si' (24 mei 2015), 101: namelijk de zonde van te willen bezitten, van te willen heersen over broeders en zusters, van de natuur en zelfs God te willen bezitten en overheersen. Maar dat is niet het opzet van de schepping.

“In den beginne heeft God aan de menselijke gemeenschap het gezamenlijk beheer van de aarde en haar natuurlijke hulpbronnen toevertrouwd, om er zorg voor te dragen.” Catechismus-Compendium, Catechismus van de Katholieke Kerk (15 aug 1997), 2402 God heeft ons gevraagd in zijn Naam de aarde te beheren Vgl. Gen. 1, 28  door haar te bewerken en te verzorgen als een tuin, de tuin van allen. Vgl. Gen. 2, 15  “Terwijl “bebouwen” betekent een terrein ploegen en bewerken, wil “bewaken” zeggen beschermen, verzorgen, behoeden, bewaren, toezicht houden.” Paus Franciscus, Encycliek, 'Wees geprezen' - over de zorg voor het gemeenschappelijke huis, Laudato Si' (24 mei 2015), 67 Maar opgelet, dit mag niet verstaan worden als een vrijkaart om met de aarde te doen wat men wil. Neen. Er bestaat ”een relatie van verantwoordelijke wederkerigheid tussen mens en natuur.” Paus Franciscus, Encycliek, 'Wees geprezen' - over de zorg voor het gemeenschappelijke huis, Laudato Si' (24 mei 2015), 67 Wij ontvangen van de schepping en op onze beurt geven we ook. “Iedere gemeenschap kan uit de aarde nemen wat zij nodig heeft voor eigen overleven, maar zij heeft ook de plicht haar te beschermen.” Paus Franciscus, Encycliek, 'Wees geprezen' - over de zorg voor het gemeenschappelijke huis, Laudato Si' (24 mei 2015), 67  Beide zijden.

Immers, “De aarde gaat aan ons vooraf en is ons geschonken” Paus Franciscus, Encycliek, 'Wees geprezen' - over de zorg voor het gemeenschappelijke huis, Laudato Si' (24 mei 2015), 67, zij werd door God “aan de hele mensheid” geschonken. Catechismus-Compendium, Catechismus van de Katholieke Kerk (15 aug 1997), 2402 Het is dus onze plicht dat haar vruchten voor allen zijn, niet slechts voor enkele. Dit is een sleutelgegeven in onze relatie tot de aardse goederen. De concilievaders van Vaticanum II hebben eraan herinnerd. “Daarom moet de mens, in het gebruiken van deze goederen, de stoffelijke dingen, die hij wettig bezit, niet beschouwen als zijn uitsluitend eigendom, maar ook als gemeenschappelijk eigendom, in deze zin, dat ze niet alleen hem, maar ook de anderen voordeel kunnen opleveren.” 2e Vaticaans Concilie, Constitutie, Over de Kerk in de wereld van deze tijd, Gaudium et Spes (7 dec 1965), 69 Immers, “Iemand die een goed in eigendom bezit, is als het ware een rentmeester van de voorzienigheid, die dat goed moet laten renderen en daarin anderen moet laten delen.” Catechismus-Compendium, Catechismus van de Katholieke Kerk (15 aug 1997), 2404 Wij zijn rentmeesters, geen eigenaren van de goederen. Rentmeesters. “Ja, maar dat goed is van mij”. Dat is waar, maar om het te beheren, niet om het op egoïstische wijze voor jou te houden.

Eigendom en geld zijn hulpmiddelen die aan de zending dienstbaar kunnen zijn. Maar we vormen ze gemakkelijk om tot individuele of collectieve doelstellingen. Wanneer dit gebeurt, worden de essentiële menselijk waarden aangetast. De homo sapiens vervormt zich en wordt een soort homo oeconiomicus – in de slechte zin – individualist, berekenaar en heerser. Wij vergeten vaak dat wij, omdat we door God naar zijn beeld en gelijkenis geschapen zijn, sociale, creatieve en solidaire wezens zijn met een mateloze mogelijkheid tot liefhebben. Dat vergeten we vaak. Onder alle soorten zijn wij de wezens die het sterkst kunnen samenwerken, we bloeien op in gemeenschap, zoals men kan aflezen aan de ervaring van de heiligen. Er bestaat een Spaans gezegde dat mij tot deze uitspraak heeft geïnspireerd. “Florecemos en racimo, como los santos”

Wanneer dwang tot bezitten en overheersen miljoenen mensen uitsluit van de basisgoederen; wanneer de economische en technologische ongelijkheid van dien aard is dat het maatschappelijk weefsel verscheurd wordt en wanneer de afhankelijkheid van een mateloze materiële vooruitgang de gemeenschappelijke woning bedreigt, dan kunnen we niet blijven staan en toekijken. Neen, dit is aangrijpend triest. We kunnen niet stilstaan en toekijken! Met de blik gericht op Jezus Vgl. Hebr. 12, 2 en vanuit de zekerheid dat zijn liefde werkzaam is door de gemeenschap van zijn leerlingen, moeten we allen samen optreden, met de hoop iets anders en iets beters voort te brengen. De christelijke hoop, geworteld in God, is ons anker. Zij ondersteunt de wil om te delen en versterkt zo onze zending als leerlingen van Christus, die met ons alles heeft gedeeld.

De eerste christelijke gemeenschappen begrepen dit. Zij beleefden zoals wij moeilijke tijden. Bewust één van hart en één van ziel te zijn, brachten zij al hun goederen in de gemeenschap en getuigden zo van de overvloedige genade van Christus in hen. Vgl. Hand. 4, 32-35 Wij beleven een crisis. De pandemie is voor ons allen een crisis. Maar beseft wel: uit een crisis komt men niet onveranderd. Ofwel komen we er beter ofwel komen we er slechter uit. Daar staan we voor. Gaan we na de crisis verder met dit economische systeem van sociale onrechtvaardigheid en van misprijzen voor de zorg om het milieu, om de schepping, de gemeenschappelijke woning? Laten we daaraan denken. Mogen de christelijke gemeenschappen van de eenentwintigste eeuw deze realiteit terugvinden – de zorg voor de schepping en sociale rechtvaardigheid gaan samen – en op die wijze getuigen van de Verrijzenis van de Heer. Als we zorg dragen voor de goederen die de Schepper ons geeft, als we samenbrengen wat we bezitten zodat niemand tekortschiet, dan zullen we waarlijk de hoop aandragen om een gezonder en rechtvaardiger wereld op te bouwen.

Tenslotte, laten we aan de kinderen denken. Bekijkt de statistieken. Hoeveel kinderen vandaag van honger sterven omwille van een gebrekkige verdeling van de rijkdommen, omwille van een economisch systeem, zoals ik reeds zei. Hoeveel kinderen hebben vandaag om dezelfde reden geen recht op onderwijs. Moge dit beeld van kinderen, arm door honger en gebrek aan onderwijs, ons helpen verstaan dat we beter uit deze crisis beter moeten komen. Dankjewel.

Document

Naam: DE WERELD GENEZEN - 4. DE UNIVERSELE BESTEMMING VAN DE GOEDEREN EN DE DEUGD VAN DE HOOP
Catechesereeks over de sociale leer en de pandemie - Bibliotheek van het Pauselijk Paleis
Soort: Paus Franciscus - Audiƫntie
Auteur: Paus Franciscus
Datum: 26 augustus 2020
Copyrights: © 2020, Libreria Editrice Vaticana / Stg. InterKerk / Nederlandse Bisschoppenconferentie
Vert. uit het Italiaans: Marcel De Pauw MSC; alineaverdeling en -nummering: redactie
Bewerkt: 26 augustus 2020

Referenties naar dit document

 
Geen documenten gevonden!
 
Geen berichten gevonden!

Opties

Internetadres
Print deze pagina
Dit document bestellen
Startpagina van dit document
Referenties naar dit document
Referenties vanuit dit document
RK Documenten wordt mogelijk gemaakt door donaties van gebruikers.
© 1999 - 2020, Stg. InterKerk, Schiedam