• Database vol kerkelijke documenten
  • Geloofsverdieping
  • Volledig in het Nederlands
  • Beheerd door vrijwilligers

Zoeken in kerkelijke documenten en berichten

x

Het voorzien van het effect op het milieu van initiatieven van ondernemingen en projecten vraagt om politieke processen die transparant en onderworpen zijn aan een dialoog, terwijl de corruptie die het werkelijke effect op het milieu verbergt in ruil voor gunsten, vaak leidt tot dubbelzinnige overeenkomsten die de plicht om te informeren en een diepgaande debat ontvluchten.

Een studie van het effect op het milieu zou niet moeten komen na de uitwerking van een productieproject of welke politiek, welk plan of programma dan ook. Zij moet vanaf het begin worden opgenomen en uitgewerkt op een interdisciplinaire, transparante en van iedere economische en politieke druk onafhankelijke wijze. Zij moet worden verbonden met een analyse van de arbeidsomstandigheden en de mogelijke effecten op de fysieke en geestelijke gezondheid van de mensen, op de lokale economie, op de veiligheid. De economische resultaten zal men zo op een realistischere wijze kunnen voorzien, rekening houdend met de mogelijke scenario’s en eventueel vooruitlopend op de noodzaak van een grotere investering om ongewenste effecten op te lossen die kunnen worden gecorrigeerd. Het is altijd noodzakelijk toestemming te krijgen van de verschillende maatschappelijke acteurs, die verschillende perspectieven, oplossingen en alternatieven kunnen aandragen. Maar in het debat moeten de bewoners van de plaats een bevoorrechte plaats hebben: zij stellen zich de vragen over wat zij voor zich en hun eigen kinderen willen, en zij kunnen de doeleinden in aanmerking nemen die het onmiddellijk economische belang overstijgen. Men moet van het idee van “ingrijpen” in het milieu afstappen om plaats te maken voor een politiek waarover door alle betrokken partijen wordt nagedacht en gedebatteerd. Deelname vereist dat allen adequaat worden geïnformeerd over de verschillende aspecten en de verschillende risico’s en mogelijkheden, en beperkt zich niet tot een beslissing aan het begin over een project, maar houdt ook controle en constante monitoring in. Er is behoefte aan eerlijkheid en waarheid in de wetenschappelijke en politieke discussies zonder dat men zich ertoe beperkt in aanmerking te nemen wat er wel of niet door de wetgeving wordt toegestaan.

Wanneer er eventuele risico’s voor het milieu die het huidige en toekomstige algemeen welzijn betreffen, verschijnen, dan vraagt deze situatie “dat de beslissingen worden gebaseerd op een vergelijking tussen te voorspellen risico’s en voordelen voor iedere mogelijke alternatieve keuze”. Pauselijke Raad "Justitia et Pax", Compendium van de Sociale Leer van de Kerk (26 okt 2004), 469 Dit geldt vooral, als een project een toename kan betekenen in de exploitatie van de natuurlijke hulpbronnen, de emissies en lozingen, in de productie van afval, ofwel een aanzienlijke verandering van het landschap, in de habitat van beschermde soorten of in een publieke ruimte. Sommige projecten, die niet door een nauwkeurige analyse worden ondersteund, kunnen de levenskwaliteit van een plaats ten diepste aantasten door onderling verschillende kwesties zoals bijvoorbeeld een niet voorziene akoestische vervuiling, een beperking van het zicht, het verlies van culturele waarden, de effecten van het gebruik van kernenergie. De consumptistische cultuur, die de voorkeur geeft aan de korte termijn en aan het privébelang, kan te snelle procedures bevorderen of het achterhouden van informatie toestaan.

Bij iedere discussie betreffende een ondernemersinitiatief zou men een reeks vragen moeten stellen om te kunnen onderscheiden of het tot een werkelijke integrale ontwikkeling leidt: met wat voor doel? waarom? waar? hoe? op wie is het gericht? wat zijn de risico’s? tot welke prijs? wie betaalt de kosten en hoe zal hij dat doen? Bij dit onderzoek zijn er kwesties die voorrang moeten hebben. Bijvoorbeeld, wij weten dat water een schaarse en onontbeerlijke hulpbron is, bovendien is het een fundamenteel recht dat het uitoefenen van andere mensenrechten conditioneert. Dit staat buiten kijf en overstijgt iedere analyse van ieder milieueffect op een streek.

In de Verenigde Naties
Verklaring van Rio de Janeiro inzake milieu en ontwikkeling (14 juni 1992)
stelt men dat “daar waar er een dreiging is van ernstige of onomkeerbare schade, zal het ontbreken van volledige wetenschappelijke zekerheid niet een reden mogen zijn om het toepassen van efficiënte maatregelen te vertragen” Verenigde Naties, Verklaring van Rio de Janeiro inzake milieu en ontwikkeling (14 juni 1992), 15 die het verval van het milieu verhinderen. Dit principe van voorzorgsmaatregelen maakt de bescherming van de zwaksten mogelijk, die over weinig middelen beschikken om zich te verdedigen en om onweerlegbare bewijzen te verschaffen. Als objectieve informatie ertoe leidt ernstige en onomkeerbare schade te voorzien, ook al zou er geen onbetwistbaar bewijs zijn, dan zou ieder project moeten worden stopgezet of gewijzigd. Zo wordt de bewijslast omgekeerd, daar het in deze gevallen noodzakelijk is een objectief en beslissend bewijs te leveren dat de voorgesteld activiteit geen ernstige schade aan het milieu en allen die daarin wonen, zal toebrengen.

Dit betekent niet zich tegen iedere technologische vernieuwing verzetten, die het mogelijk maakt de kwaliteit van leven van een bevolking te verbeteren. Maar het moet in ieder geval vaststaan dat rendement niet het enige criterium mag zijn dat men voor ogen moet houden en dat op het ogenblik dat er uitgaande van de ontwikkelingen in de informatie nieuwe elementen van inzicht naar voren mochten komen, er met deelname van alle betrokken partijen een nieuwe beoordeling zou moeten zijn. Het resultaat van de discussie zal kunnen zijn de beslissing niet verder te gaan met een project, maar zou ook kunnen zijn een wijziging erin of de uitwerking van alternatieve voorstellen.

Er zijn discussies over kwesties betreffende het milieu waarbij het moeilijk is tot een consensus te komen. Ik beklemtoon nogmaals dat de Kerk niet pretendeert wetenschappelijke definities te bepalen, noch de plaats in te nemen van de politiek, maar ik nodig uit tot een eerlijk en transparant debat, opdat bijzondere noden en ideologieën het algemeen welzijn niet schaden.

Document

Naam: LAUDATO SI'
'Wees geprezen' - over de zorg voor het gemeenschappelijke huis
Soort: Paus Franciscus - Encycliek
Auteur: Paus Franciscus
Datum: 24 mei 2015
Copyrights: © 2015 Libreria Editrice Vaticana / Stg InterKerk
Werkvertaling uit het Italiaans: drs. H.M.G. Kretzers i.s.m. dr. L.J.M. Hendriks, pr. en de redactie; trefwoordenlijst: redactie
Bewerkt: 6 juni 2020

Referenties naar dit document

Opties

Internetadres
Print deze pagina
Dit document bestellen
Startpagina van dit document
Inhoudsopgave van dit document
Referenties naar dit document
Referenties vanuit dit document
Trefwoordenlijst voor dit document
RK Documenten wordt mogelijk gemaakt door donaties van gebruikers.
© 1999 - 2021, Stg. InterKerk, Schiedam