• Database vol kerkelijke documenten
  • Geloofsverdieping
  • Volledig in het Nederlands
  • Beheerd door vrijwilligers

Zoeken in kerkelijke documenten en berichten

x
Charismata

(Grieks: charis = gave, gunstbewijs, weldaad, gratie) Zo worden de genadegaven van de Heilige Geest genoemd, zoals die bv. in (1 Kor. 12, 6) e.v. worden beschreven: de gave om te genezen, om wonderen te verrichten, om in tongen te spreken, en de gave om de betekenis daarvan uit te leggen, de gaven van de wijsheid, inzicht, geloof. Daar horen ook de zeven gaven van de Heilige Geest bij > Vraag 210; het zijn bijzondere gaven van leiding, bestuur, naastenliefde en verkondiging van het geloof.

Alinea's in de marge van alinea 544

Wat doet de Heilige Geest in mijn leven?

De Heilige Geest opent mij voor God; Hij leert mij bidden en helpt mij er voor anderen te zijn. Catechismus-Compendium, Catechismus van de Katholieke Kerk (15 aug 1997), 738-741

‘De stille Gast in onze ziel’ – zo noemt Augustinus de Heilige Geest. Wie Hem wil voelen, moet stil worden. Vaak spreekt die gast heel zacht in ons en met ons, bijvoorbeeld als de stem van ons geweten of door andere innerlijke en uiterlijke impulsen. ‘Tempel van de Heilige Geest’ zijn betekent: met lichaam en ziel beschikbaar zijn voor die gast, voor God in ons. Ons lichaam is dus in zekere zin de woonkamer van God. Hoe meer wij ons openen voor de Heilige Geest in ons, hoe meer Hij leraar van ons leven wordt, hoe eerder Hij ons ook nu al zijn charismata schenkt tot opbouw van de kerk. Zo groeien in ons in plaats van de werken van het vlees, de 'vruchten van de Geest'.

Wat betekent: Ik geloof in de Heilige Geest?

Geloven in de Heilige Geest betekent Hem net zo aanbidden als de Vader en de Zoon. Het betekent geloven dat de Heilige Geest in ons hart komt, zodat wij als kinderen van God onze Vader in de hemel erkennen. Geïnspireerd door de Geest van God kunnen wij het aanschijn van de aarde veranderen. Catechismus-Compendium, Catechismus van de Katholieke Kerk (15 aug 1997), 683-686

Voor zijn dood had Jezus de leerlingen beloofd hun een ‘andere pleitbezorger’ (Joh. 14, 16) te sturen, als Hij niet meer bij hen zou zijn. Toen later de Heilige Geest over de leerlingen van de oerkerk werd uitgestort, ervoeren ze wat Jezus had bedoeld. Ze beleefden een diepe zekerheid en vreugde in het geloof en ontvingen bepaalde charismata, d.w.z. ze konden profeteren, genezen en wonderen doen. Tot op de dag van vandaag zijn er in de Kerk mensen met zulke gaven en zulke ervaringen.

Wat doet de Heilige Geest in de Kerk?

De Heilige Geest bouwt de Kerk op en brengt haar steeds in beweging. Hij herinnert haar aan haar missie. Hij roept mensen in zijn dienst en schenkt hun de nodige gaven. Hij voert ons steeds dieper in de gemeenschap met de drievuldige God. Catechismus-Compendium, Catechismus van de Katholieke Kerk (15 aug 1997), 733-741.747

Ook al leek de kerk in haar lange geschiedenis vaak ‘door alle goede geesten verlaten’ en niettegenstaande alle fouten en menselijke tekortkomingen, toch werkt de Heilige Geest in haar en door haar. Alleen al haar tweeduizendjarige bestaan en de vele heiligen in alle tijden en culturen zijn het zichtbare bewijs van zijn aanwezigheid. De Heilige Geest is het die de kerk als geheel in de waarheid houdt en haar steeds dieper binnenleidt in de kennis van God. Het is de Heilige Geest die in de sacramenten werkt en die de Heilige Schrift voor ons tot leven wekt. Mensen die zich volledig voor hem openstellen, schenkt Hij ook zijn genadegaven (charismata).

Wat betekent: De Kerk is de ‘tempel van de Heilige Geest’?

De Kerk is de ruimte in de wereld waar de Heilige Geest helemaal aanwezig is. Catechismus-Compendium, Catechismus van de Katholieke Kerk (15 aug 1997), 797-801.809

Het volk Israël vereerde God in de tempel van Jeruzalem. Die tempel is er niet meer. In zijn plaats is de Kerk gekomen, die niet aan een bepaalde plaats gebonden is. ‘Want waar twee of drie mensen in Mijn naam samen zijn, ben Ik in hun midden’ (Mt. 18, 20). Wat haar levend maakt, is de Geest van Christus: Hij woont in het Woord van de Heilige Schrift en is aanwezig in de heilige tekenen van de Sacramenten. Hij leeft in de harten van de gelovigen en spreekt uit hun gebeden. Hij leidt hen en schenkt ze gaven (charismata), zowel gewone als buitengewone. Wie vertrouwt op de Heilige Geest, kan ook tegenwoordig echt wonderen beleven.

Zijn ook niet-katholieke christenen onze zusters en broeders?

Iedereen die gedoopt is, hoort bij de kerk van Jezus Christus. Daarom worden ook de gedoopten die afgescheiden zijn van de volle gemeenschap van de katholieke Kerk terecht Christenen genoemd en zijn daarom onze zusters en broeders. Catechismus-Compendium, Catechismus van de Katholieke Kerk (15 aug 1997), 817-819

De afscheidingen van de ene Kerk van Christus zijn ontstaan door vervalsingen van de leer van Christus, menselijke dwalingen en gebrek aan bereidheid tot verzoening – meestal door vertegenwoordigers aan beide kanten. De Christenen van nu treft geen schuld aan de historische scheuringen in de Kerk. De Heilige Geest werkt ook in de van de katholieke Kerk afgescheiden kerken en kerkgemeenschappen tot heil van de mensen. Alle gaven die daar aanwezig zijn, zoals de Heilige Schrift, Sacramenten, geloof, hoop, liefde en andere charismata stammen van Christus. Waar de Geest van Christus leeft, is een innerlijke dynamiek in de richting van ‘hereniging’, omdat wat bij elkaar hoort, naar elkaar toe groeit.

Waarom moet de Kerk bijzonder zorg dragen voor de zieken?

Jezus leert ons: de hemel lijdt als wij lijden. God wil dat wij Hem herkennen in de ‘onaanzienlijkste’ van de broeders of zusters (Mt. 25, 40). Daarom heeft Jezus de ziekenzorg als centrale opdracht aan zijn leerlingen meegegeven. ‘Geneest de zieken!’ (Mt. 8, 17), en Hij zegt hun een goddelijk gezag toe: ‘in mijn naam zullen ze demonen uitdrijven, ze zullen spreken in onbekende talen, (...) ze zullen zieken weer gezond maken door hun de handen op te leggen’ (Mc. 16, 17-18). Catechismus-Compendium, Catechismus van de Katholieke Kerk (15 aug 1997), 1506-1510

Het hoorde altijd al bij de belangrijke kenmerken van het Christendom dat de ouderen, zieken en behoeftigen in het middelpunt stonden. Moeder Teresa, die zich ontfermde over de stervenden in de goten van Calcutta, staat in een lange traditie van Christenen die Christus juist herkennen in mensen die uitgerangeerd zijn en door anderen gemeden worden. Als Christenen werkelijk Christen zijn, gaat er een helende werking van hen uit. Sommigen is het zelfs gegeven met de kracht van de Heilige Geest lichamelijk te genezen (charisma van de genezing charismata).

Zijn vrouwen minder waard omdat alleen mannen het Wijdingssacrament mogen ontvangen?

De bepaling dat alleen mannen de heilige wijdingen mogen ontvangen, betekent niet dat vrouwen minder waard zijn. Voor God hebben man en vrouw dezelfde waarde, maar ze hebben verschillende taken en charismata. De Kerk ziet zich gebonden door het feit dat Jezus bij de instelling van het priesterschap tijdens het laatste avondmaal uitsluitend mannen uitkoos. Paus Johannes Paulus II verklaarde in 1994 dat ‘de Kerk niet het gezag heeft om vrouwen de priesterwijding toe te dienen, en dat alle gelovigen zich definitief aan dit besluit dienen te houden.‘ H. Paus Johannes Paulus II, Apostolische Brief, Priesterwijding voorbehouden aan mannen, Ordinatio Sacerdotalis (22 mei 1994), 4

Jezus heeft als geen andere figuur in de oudheid vrouwen op provocatieve wijze waardering gegeven door vriendschap met hen te sluiten en hen in bescherming te nemen. Onder zijn leerlingen waren vrouwen en Jezus achtte hun geloof hoog. De eerste getuige van zijn verrijzenis is een vrouw. Daarom wordt Maria Magdalena ‘apostelin onder de apostelen' genoemd. Toch is het wijdingspriesterschap en het herdersambt altijd aan mannen voorbehouden. De mannelijke priester moet voor de gemeente Jezus Christus vertegenwoordigen. Het priesterschap is een bijzondere dienst, die de man ook in zijn mannelijk-vaderlijke geslachtelijke rol opeist. Maar het is geen vorm van het mannelijke boven het vrouwelijke stellen. Vrouwen spelen in de Kerk een niet minder centrale rol dan mannen, zoals we zien aan Maria, maar het is nu juist een vrouwelijke rol. Eva werd de moeder van alle levenden genoemd (Gen. 3, 20). Als ‘moeders van alle levenden’ hebben vrouwen bijzondere gaven en vaardigheden. Zonder hun manier van onderwijs, verkondiging, charitas, spiritualiteit en zielzorg zou de Kerk ‘eenzijdig verlamd’ zijn. Overal waar mannen in de Kerk de priesterlijke dienst gebruiken als machtsinstrument of vrouwen met hun eigen charismata niet aan bod laten komen, zondigen ze tegen de liefde en de Heilige Geest van Jezus.

Wat doet de genade van God met ons?

De genade van God neemt ons op in het innerlijke leven van de drievuldige God, in de uitwisseling van liefde tussen Vader, Zoon en Heilige Geest. Ze stelt ons in staat te leven in de liefde van God en vanuit deze liefde te handelen. Catechismus-Compendium, Catechismus van de Katholieke Kerk (15 aug 1997), 1999-2000.2003-2004.2023-2024

De genade is van boven over ons uitgestort en niet te verklaren vanuit oorzaken van deze wereld (bovennatuurlijke genade). Ze maakt ons – vooral door de doop – tot kinderen van God en erfgenamen van de hemel (heiligmakende of vergoddelijkende genade). Ze schenkt ons een blijvende innerlijke neiging tot het goede (habituele genade). De genade helpt ons alles te onderscheiden, te willen en te doen wat ons leidt naar het goede, naar God en de hemel (actuele genade of genade van bijstand). Genade voltrekt zich op bijzondere wijze in de Sacramenten, die naar de wil van onze Verlosser de ontmoetingsplaatsen met God zijn (sacramentele genade). Genade manifesteert zich ook in bijzondere genadegaven die aan individuele christenen gegeven zijn (charismata) of in bijzondere krachten die beloofd zijn aan de staat van het huwelijk, het religieus leven en de geestelijke stand (genade van staat).

Document

Naam: YOUCAT
Jongerencatechismus van de Katholieke Kerk - met een woord vooraf door Paus Benedictus XVI
Soort: Catechismus-Compendium
Datum: 29 november 2010
Copyrights: © 2011-2013, 3e Druk - Uitgeverij Lannoo nv (voor de Nederlandse vertaling)
Bewerkt: 7 november 2019

Opties

Internetadres
Dit document bestellen
Startpagina van dit document
Inhoudsopgave van dit document
Referenties naar dit document
Referenties vanuit dit document
RK Documenten wordt mogelijk gemaakt door donaties van gebruikers.
© 1999 - 2020, Stg. InterKerk, Schiedam