• Database vol kerkelijke documenten
  • Geloofsverdieping
  • Volledig in het Nederlands
  • Beheerd door vrijwilligers

Zoeken in kerkelijke documenten en berichten

x
COMPENDIUM EUCHARISTICUM
Compendium van de Eucharistie
DEEL 1  -  LEERSTELLIG DEEL
HOOFDSTUK 4  -  Catechismus van de Katholieke Kerk. Compendium:
Het Sacrament van de Eucharistie

HOOFDSTUK 4 - Catechismus van de Katholieke Kerk. Compendium:
Het Sacrament van de Eucharistie

Wat is de Eucharistie

Catechismus-Compendium
Compendium van de Catechismus van de Katholieke Kerk
(28 juni 2005)

De Eucharistie is het offer zelf van het Lichaam en Bloed van de Heer Jezus, dat Hij heeft ingesteld om het kruisoffer door de eeuwen heen te bestendigen tot aan zijn wederkomst en zo aan zijn Kerk de gedachtenisviering van zijn dood en verrijzenis toe te vertrouwen. Zij is teken van eenheid, band van liefde, paasmaaltijd waarbij Christus genuttigd, het hart met genade wordt vervuld en ons een onderpand van het eeuwig leven gegeven wordt.

Catechismus-Compendium
Catechismus van de Katholieke Kerk
(15 augustus 1997)

Wanneer heeft Jezus Christus de Eucharistie ingesteld?

Catechismus-Compendium
Compendium van de Catechismus van de Katholieke Kerk
(28 juni 2005)

Hij heeft haar ingesteld op Witte Donderdag, “in de nacht waarin Hij werd overgeleverd” (1 Kor. 11, 23), terwijl Hij met zijn apostelen het laatste avondmaal vierde.

Catechismus-Compendium
Catechismus van de Katholieke Kerk
(15 augustus 1997)

Hoe heeft Hij haar ingesteld?

Catechismus-Compendium
Compendium van de Catechismus van de Katholieke Kerk
(28 juni 2005)

Na zijn apostelen te hebben verzameld in de zaal van het Laatste Avondmaal, nam Jezus het brood in zijn handen en gaf het hun, met de woorden: "Neemt en eet hiervan, gij allen: Dit is mijn Lichaam dat voor u gegeven wordt.” Daarop nam Hij de kelk met wijn in zijn handen en zei tot hen: “Neemt deze beker en drinkt hier allen uit, want dit is de beker van het nieuwe en altijddurende verbond, dit is mijn Bloed dat voor u en voor alle mensen wordt vergoten tot vergeving van de zonden. Blijft dit doen om mij te gedenken.”

Catechismus-Compendium
Catechismus van de Katholieke Kerk
(15 augustus 1997)

Welke betekenis heeft de Eucharistie in het leven van de Kerk?

Catechismus-Compendium
Compendium van de Catechismus van de Katholieke Kerk
(28 juni 2005)

Zij is bron en hoogtepunt van heel het christelijk leven. In de Eucharistie bereiken het heiligend handelen van God jegens ons, en onze eredienst jegens Hem hun hoogtepunt. In haar ligt heel het geestelijk goed van de Kerk besloten: Christus zelf, ons Pasen. De gemeenschap met het goddelijk leven en de eenheid van het volk van God worden door de Eucharistie tot uitdrukking en tot stand gebracht. Door de Eucharistieviering verenigen wij ons nu reeds met de liturgie van de hemel en lopen wij vooruit op het eeuwig leven.

Catechismus-Compendium
Catechismus van de Katholieke Kerk
(15 augustus 1997)

Hoe wordt dit Sacrament genoemd?

Catechismus-Compendium
Compendium van de Catechismus van de Katholieke Kerk
(28 juni 2005)

De onuitputtelijke rijkdom van dit Sacrament vindt zijn uitdrukking in verschillende namen die bijzondere aspecten ervan oproepen. De meest gebruikelijke benamingen zijn: Eucharistie; Heilige Mis; Maaltijd des Heren; Breken van het brood; Eucharistieviering; Gedachtenis van het lijden, de dood en de verrijzenis van de Heer; Heilig Offer; Heilige en Goddelijke Liturgie; Heilige Mysteries, Allerheiligst Sacrament van het Altaar; Heilige Communie.

Catechismus-Compendium
Catechismus van de Katholieke Kerk
(15 augustus 1997)

Welke plaats heeft de Eucharistie in het goddelijk heilsplan?

Catechismus-Compendium
Compendium van de Catechismus van de Katholieke Kerk
(28 juni 2005)

In het Oude Verbond wordt de Eucharistie vooral aangekondigd in het jaarlijkse paasmaal dat door de Joden ieder jaar met ongedesemd brood wordt gevierd, ter herinnering aan het haastige en bevrijdende vertrek uit Egypte. Jezus heeft haar aangekondigd in zijn onderricht, en haar ingesteld bij de viering van het laatste avondmaal met zijn apostelen, tijdens een paasmaaltijd. In trouw aan de opdracht van de Heer: “Doet dit tot mijn gedachtenis” (1 Kor. 11, 24), heeft de Kerk altijd de Eucharistie gevierd, vooral op zondag, dag van de verrijzenis van Jezus.

Catechismus-Compendium
Catechismus van de Katholieke Kerk
(15 augustus 1997)

Hoe is het verloop van de eucharistieviering?

Catechismus-Compendium
Compendium van de Catechismus van de Katholieke Kerk
(28 juni 2005)

Zij verloopt in twee grote delen die samen één enkele daad van eredienst vormen: de liturgie van het Woord, die de verkondiging van en het luisteren naar het Woord van God omvat; en de eucharistische liturgie, die de aanbieding van brood en wijn, het gebed of de anafora met de consecratiewoorden, en de communie omvat.

Catechismus-Compendium
Catechismus van de Katholieke Kerk
(15 augustus 1997)

Wie is de bedienaar van de Eucharistie?

Catechismus-Compendium
Compendium van de Catechismus van de Katholieke Kerk
(28 juni 2005)

Dat is de geldig gewijde priester (bisschop of presbyter) die handelt in de persoon van Christus, het Hoofd, en in naam van de Kerk.

Catechismus-Compendium
Catechismus van de Katholieke Kerk
(15 augustus 1997)

Wat zijn de wezenlijke en noodzakelijke elementen voor de viering van de Eucharistie?
In welke zin is de Eucharistie de gedachtenis van het offer van Christus?

Catechismus-Compendium
Compendium van de Catechismus van de Katholieke Kerk
(28 juni 2005)

De Eucharistie is gedachtenis in die zin, dat zij tegenwoordig stelt en actualiseert het offer dat Christus eens en voor altijd op het kruis gebracht heeft aan de Vader ten bate van de mensheid. Het offerkarakter van de Eucharistie wordt duidelijk in de instellingswoorden zelf: “Dit is mijn lichaam dat voor u gegeven wordt... Deze beker is het Nieuwe Verbond in mijn Bloed dat voor u vergoten wordt” (Lc. 22, 19-20). Het kruisoffer en het offer van de Eucharistie zijn één en hetzelfde offer. Een en dezelfde zijn het slachtoffer en de offeraar: wat alleen verschilt is de wijze van geofferd worden: bloedig op het kruis, onbloedig in de Eucharistie.

Catechismus-Compendium
Catechismus van de Katholieke Kerk
(15 augustus 1997)
Catechismus-Compendium
Catechismus van de Katholieke Kerk
(15 augustus 1997)

Op welke wijze neemt de Kerk aan het eucharistisch offer deel?

Catechismus-Compendium
Compendium van de Catechismus van de Katholieke Kerk
(28 juni 2005)

In de Eucharistie wordt het offer van Christus ook het offer van de ledematen van zijn lichaam. Het leven van de gelovigen, hun lofprijzing, hun lijden, hun gebed, hun werk, worden verenigd met die van Christus. Als offer wordt de Eucharistie ook opgedragen voor alle levende en overleden gelovigen, om de zonden te herstellen van alle mensen, en om van God geestelijke en tijdelijke weldaden te verkrijgen. Ook de hemelse Kerk is verenigd in het offer van Christus.

Catechismus-Compendium
Catechismus van de Katholieke Kerk
(15 augustus 1997)

Hoe is Jezus in de Eucharistie tegenwoordig?

Catechismus-Compendium
Compendium van de Catechismus van de Katholieke Kerk
(28 juni 2005)

Jezus Christus is in de Eucharistie op een unieke en onvergelijkelijke wijze tegenwoordig. Hij is immers tegenwoordig op een waarachtige, werkelijke en substantiële wijze: met zijn Lichaam en zijn Bloed, met zijn Ziel en zijn Godheid. In haar is dus op sacramentele wijze, dat wil zeggen onder de gedaanten van brood en wijn, de hele Christus tegenwoordig: God en mens.

Catechismus-Compendium
Catechismus van de Katholieke Kerk
(15 augustus 1997)

Wat betekent transsubstantiatie?

Catechismus-Compendium
Compendium van de Catechismus van de Katholieke Kerk
(28 juni 2005)

Transsubstantiatie betekent de verandering van de hele substantie van het brood in de substantie van het Lichaam van Christus en van de hele substantie van de wijn in de substantie van zijn Bloed. Deze verandering voltrekt zich in het eucharistisch gebed door de werkdadige kracht van het woord van Christus en van het handelen van de heilige Geest. Toch blijven de zintuiglijk waarneembare kenmerken van brood en wijn, de zogenaamde “eucharistische gedaanten”, onveranderd.

Catechismus-Compendium
Catechismus van de Katholieke Kerk
(15 augustus 1997)

Wordt door het breken van het brood Christus opgedeeld?

Catechismus-Compendium
Compendium van de Catechismus van de Katholieke Kerk
(28 juni 2005)

Door het breken van het brood wordt Christus niet opgedeeld: in elk van beide eucharistische gedaanten en in elk deel ervan is Christus helemaal en ongedeeld aanwezig.

Catechismus-Compendium
Catechismus van de Katholieke Kerk
(15 augustus 1997)

Hoelang duurt de eucharistische tegenwoordigheid van Christus?
Welke vorm van eredienst is aan het Sacrament van de Eucharistie verschuldigd?

Catechismus-Compendium
Compendium van de Catechismus van de Katholieke Kerk
(28 juni 2005)

Daaraan is de eredienst van de latria verschuldigd, dat wil zeggen van de aanbidding, welke alleen voor God is voorbehouden, hetzij tijdens de Eucharistieviering, hetzij daarbuiten. De Kerk bewaart de geconsacreerde hosties dan ook met de grootste zorgvuldigheid; zij brengt ze naar de zieken en naar andere mensen die in de onmogelijkheid verkeren om aan de Heilige Mis te kunnen deelnemen. Zij biedt ze aan voor de plechtige aanbidding door de gelovigen, draagt ze in processie en nodigt de gelovigen uit tot het veelvuldig bezoek en aanbidding van het Allerheiligst Sacrament, zoals dat wordt bewaard in het tabernakel.

Catechismus-Compendium
Catechismus van de Katholieke Kerk
(15 augustus 1997)

Waarom is de Eucharistie het Paasmaal?

Catechismus-Compendium
Compendium van de Catechismus van de Katholieke Kerk
(28 juni 2005)

De Eucharistie is het paasmaal in zoverre Christus, die er op sacramentele wijze zijn Pasen verwerkelijkt, ons zijn Lichaam en Bloed geeft, aangeboden als spijs en drank, en ons met zichzelf en onder elkaar verenigt in zijn offer.

Catechismus-Compendium
Catechismus van de Katholieke Kerk
(15 augustus 1997)

Wat betekent het altaar?

Catechismus-Compendium
Compendium van de Catechismus van de Katholieke Kerk
(28 juni 2005)

Het altaar is het symbool van Christus zelf, die aanwezig is als slachtoffer dat wordt geofferd (altaar - kruisoffer), en als hemels voedsel dat ons wordt gegeven (altaar - tafel voor de Eucharistie).

Catechismus-Compendium
Catechismus van de Katholieke Kerk
(15 augustus 1997)

Wanneer verplicht de Kerk ertoe aan de Heilige Mis deel te nemen?

Catechismus-Compendium
Compendium van de Catechismus van de Katholieke Kerk
(28 juni 2005)

De Kerk verplicht de gelovigen ertoe aan de Heilige Mis deel te nemen op iedere zondag en op voorgeschreven feestdagen, terwijl zij hen aanbeveelt ook op andere dagen eraan deel te nemen.

Catechismus-Compendium
Catechismus van de Katholieke Kerk
(15 augustus 1997)

Wanneer is men verplicht de heilige communie te ontvangen?

Catechismus-Compendium
Compendium van de Catechismus van de Katholieke Kerk
(28 juni 2005)

De Kerk beveelt de gelovigen die aan de Heilige Mis deelnemen, aan om in de goede gesteltenis ook de heilige communie te ontvangen, terwijl zij hen dit als plicht voorschrijft tenminste met Pasen.

Catechismus-Compendium
Catechismus van de Katholieke Kerk
(15 augustus 1997)

Wat is vereist om de heilige Communie te kunnen ontvangen?

Catechismus-Compendium
Compendium van de Catechismus van de Katholieke Kerk
(28 juni 2005)

Om de heilige Communie te kunnen ontvangen, moet men ten volle ingelijfd zijn in de katholieke Kerk en in staat van genade zijn, dat wil zeggen zonder zich van een doodzonde bewust te zijn. Hij die er zich van bewust is een zware zonde te hebben begaan, moet het Sacrament van de Verzoening ontvangen alvorens tot de communie te naderen. Van belang zijn ook de geest van inkeer en gebed, het onderhouden van het door de Kerk voorgeschreven vasten, en de lichaamshouding (gebaren, kleding), ten teken van eerbied voor Christus.

Catechismus-Compendium
Catechismus van de Katholieke Kerk
(15 augustus 1997)
Wat zijn de vruchten van de heilige Communie?

Catechismus-Compendium
Compendium van de Catechismus van de Katholieke Kerk
(28 juni 2005)

De heilige Communie doet onze vereniging met Christus en zijn Kerk groeien, bewaart en vernieuwt het genadeleven dat in het Doopsel en in het Vormsel werd ontvangen, en doet ons groeien in de liefde tot de naaste. Doordat zij ons sterkt in de liefde, wist het de dagelijkse zonden uit en behoedt ons in de toekomst voor de doodzonden.

Catechismus-Compendium
Catechismus van de Katholieke Kerk
(15 augustus 1997)

Waarom is de Eucharistie “onderpand van de toekomstige heerlijkheid”?

Catechismus-Compendium
Compendium van de Catechismus van de Katholieke Kerk
(28 juni 2005)

Omdat de Eucharistie ons overlaadt met alle genade en zegening van de hemel, sterkt zij ons voor de pelgrimstocht van dit leven en doet zij ons verlangen naar het eeuwig leven, doordat zij ons nu al verenigt met Christus, opgestegen naar de rechterhand van de Vader, met de hemelse Kerk, met de heilige Maagd en met alle heiligen.

Catechismus-Compendium
Catechismus van de Katholieke Kerk
(15 augustus 1997)

Document

Naam: COMPENDIUM EUCHARISTICUM
Compendium van de Eucharistie
Soort: Congregatie voor de Eredienst en de Sacramenten
Datum: 19 oktober 2009
Copyrights: © 2010, Libreria Editrice Vaticana
Vert.: Liturgische Documentatie nr. 6, NRL Den Bosch
Alineaverdeling en -nummering: redactie
Bewerkt: 7 november 2019

Opties

Internetadres
Print deze pagina
Dit document bestellen
Startpagina van dit document
Inhoudsopgave van dit document
Referenties naar dit document
Referenties vanuit dit document
RK Documenten wordt mogelijk gemaakt door donaties van gebruikers.
© 1999 - 2019, Stg. InterKerk, Schiedam