• Database vol kerkelijke documenten
  • Geloofsverdieping
  • Volledig in het Nederlands
  • Beheerd door vrijwilligers

Zoeken in kerkelijke documenten en berichten

x
B.III.1 - Het dogma binnen de traditie van de Kerk

De fundamentele uitspraak van het christelijk geloof bestaat in de belijdenis dat de Logos, die Zich anticiperend en fragmentarisch manifesteert in de hele werkelijkheid, in het Oude Testament op concrete wijze beloofd werd en in Jezus Christus in zijn hele volheid in een historisch-concrete gestalte verschenen is. Vgl. Joh. 1, 3. e.v. Vgl. Joh. 14 In de volheid van de tijd woont de godheid in heel haar volheid lijfelijk in Jezus Christus. Vgl. Kol. 2, 9 In Hem zijn alle schatten van wijsheid en kennis geborgen. Vgl. Kol. 2, 3 Hij is in zijn persoon de weg, de waarheid en het leven. Vgl. Joh. 14, 6

De tegenwoordigheid van de Eeuwige in een concreet historische gestalte behoort daarom tot de wezenlijke structuur van het christelijk heilsmysterie. In Hem wordt de onbepaalde openheid van de mens van Godswege concreet bepaald. Deze concrete, onmiskenbare keuze en beslistheid moet ook richtingwijzend zijn voor de belijdenis van Jezus Christus: Het christendom is daarom als het ware in zijn structuur dogmatisch getekend.

De waarheid van God zou in Jezus Christus niet eschatologisch-definitief in de geschiedenis zijn binnengetreden, als zij niet in de heilige Geest - die ons telkens weer opnieuw Jezus in herinnering brengt en ons in de hele waarheid binnenleidt Vgl. Joh. 14, 26 Vgl. Joh. 16, 13 - door de gemeenschap van gelovigen definitief was aanvaard en openlijk zou worden beleden. In Maria en in haar onbeperkt en voor de hele mensheid plaatsbekledend uitgesproken ja-woord op Gods heilswil ziet de Kerk het grote model voor haar eigen ja-woord in het geloof. De Kerk is in de Heilige Geest het Lichaam van Christus waarin en waardoor de veelvormige wijsheid van God - die in Jezus Christus is verschenen - aan heel de wereld wordt verkondigd. Vgl. Ef. 3, 10. e.v. Vgl. Rom. 16, 25. e.v. Vgl. Kol. 1, 26. e.v. In haar traditie (paradosis) schenkt de Vader Zich door de Logos in de Heilige Geest op veelvuldige wijze door woord en daad, door haar liturgie en haar gebed en door haar hele leven blijvend aan de mensen. Vgl. 2e Vaticaans Concilie, Constitutie, Over de Goddelijke openbaring, Dei Verbum (18 nov 1965), 8 De dogmatische uitspraken zijn slechts één element binnen deze veel meer omvattende paradosis, d.w.z. het voortdurend doorgeven van leer en leven.

Wij „bezitten” de werkelijkheid en waarheid van Christus slechts door de traditie van het kerkelijk getuigenis dat door de heilige Geest wordt bezield. Zonder de Kerk „bezitten” wij geen Christus, geen Evangelie en geen bijbel. Een ondogmatisch christendom dat zou afzien van de kerkelijke traditie, zou een vierkante cirkel zijn.

De overgeleverde leer van de Kerk sluit aan bij de openheid en de universaliteit die in de menselijke taal, haar beelden en begrippen vervat liggen. Zij geeft daaraan hun definitieve bestemming, doordat zij deze tevens zuivert en verandert. Zo komt met de werkelijkheid van de nieuwe schepping een nieuwe taal overeen waarin alle volkeren elkaar kunnen en, moeten, verstaan en de eschatologische eenheid van de nieuwe mensheid wordt voorbereid. Dit vindt plaats, doordat de leer en het leven die overgeleverd zijn, vlees worden in de symbolen en talen van alle volkeren en hun schatten, gezuiverd en veranderd worden opgenomen in de oikonomia van het ene heilsmysterie Vgl. Ef. 3, 9 In dit historisch proces voegt de Kerk niets nieuws (non nova) toe aan het Evangelie, maar zij verkondigt de nieuwheid van Christus op een steeds nieuwe wijze (noviter). Zij haalt telkens weer iets nieuws naar boven dat met het oude overeenstemt. Vgl. 2e Vaticaans Concilie, Verklaring, Over de godsdienstvrijheid - Het recht van de persoon en van de gemeenschappen op sociale en burgerlijke vrijheid in godsdienstige aangelegenheden, Dignitatis Humanae (7 dec 1965), 1

De continuïteit binnen dit proces van de levende traditie bestaat uiteindelijk hierin dat de Kerk het subject van het geloof is, dat ruimte en tijd omvat. Daarom moet de telkens levende Kerk haar hele voorafgaande geschiedenis van het geloof in haar door de Heilige Geest gedragen gedachtenis bewaren. Op profetische wijze dient zij die voorafgaande geschiedenis tevens levend en vruchtbaar te maken ten behoeve van de tegenwoordige tijd en van de toekomst.

Document

Naam: DE INTERPRETATIE VAN HET DOGMA
Soort: Internationale Theologische Commissie
Datum: 1 oktober 1989
Copyrights: © 1990, Libreria Editrice Vaticana / Stg. InterKerk / Nederlandse Bisschoppenconferentie / Kerkelijke Documentatie 1990, nr 5, p. 21-45
Vert. vanuit het Duits: prof. dr. J. Ambaum m.m.v. prof. dr. L. Elders s.v.d.
Bewerkt: 12 november 2020

Opties

Internetadres
Print deze pagina
Dit document bestellen
Startpagina van dit document
Inhoudsopgave van dit document
Referenties naar dit document
Referenties vanuit dit document
RK Documenten wordt mogelijk gemaakt door donaties van gebruikers.
© 1999 - 2021, Stg. InterKerk, Schiedam