• Database vol kerkelijke documenten
  • Geloofsverdieping
  • Volledig in het Nederlands
  • Beheerd door vrijwilligers

Zoeken in kerkelijke documenten en berichten

x
Jezus en de Heilige Geest

Met zijn woord en met het brood en de wijn heeft de Heer zelf ons de wezenlijke elementen gegeven van de nieuwe eredienst. De Kerk, zijn Bruid, is geroepen dag na dag de eucharistische maaltijd te vieren tot zijn gedachtenis. Zo schrijft zij het verlossende offer van haar Bruidegom in de geschiedenis in van de mensen en stelt zij Hem sacramenteel tegenwoordig in alle culturen. Dit grote mysterie wordt gevierd in de liturgische vormen die de Kerk, geleid door de Heilige Geest, ontwikkelt in tijd en ruimte. Vgl. Bisschoppensynodes, Uitgebracht door de Synodevaders van de 11e Gewone Bisschoppensynode over de "Eucharistie", Voorstellen aan de Paus voor het samenstellen van een Apostolische Post-synodale Exhortatie (22 okt 2005), 3 Wat dit aangaat, is het nodig dat wij ons weer levendiger bewust zijn van de rol die de Heilige Geest speelt bij de ontwikkeling van de liturgische vorm en bij het uitdiepen van de goddelijke mysteries. De Parakleet, eerste gave aan de gelovigen Vgl. Romeins Missaal, Eucharistisch gebed IV en al werkzaam bij de schepping Vgl. Gen. 1, 2 , is ten volle aanwezig in heel het bestaan van het vleesgeworden Woord: immers door het werk van de Heilige Geest is Jezus Christus is door Maria ontvangen Vgl. Mt. 1, 18 Vgl. Lc. 1, 35 ; bij het begin van zijn openbare zending, aan de oevers van de Jordaan, ziet Hij Hem op zich neerdalen in de gedaante van een duif Vgl. Mt. 3, 16. en par. ; in deze zelfde geest handelt Hij, spreekt Hij en jubelt Hij het uit Vgl. Lc. 10, 21 ; en het is in Hem dat Hij zichzelf ten offer kan geven Vgl. Hebr. 9, 14 . In zijn zogenaamde "afscheidsreden", waar Johannes verslag van doet, brengt Jezus de gave van zijn leven in het paasmysterie duidelijk in verband met de gave van de Geest aan de zijnen Vgl. Joh. 16, 7 . Wanneer Hij eenmaal verrezen is en in zijn vlees de teken tekenen van het lijden draagt, kan Hij de Geest uitstorten Vgl. Joh. 20, 22 , en de zijnen deel geven aan zijn eigen zending. Vgl. Joh. 20, 21 Vervolgens zal het de Heilige Geest zijn die zijn leerlingen alles zal leren en hun in herinnering zal brengen al wat Christus heeft gezegd Vgl. Joh. 14, 26 , want aan Hem als Geest van waarheid Vgl. Joh. 15, 26 komt het toe, de leerlingen in te leiden in de gehele waarheid Vgl. Joh. 16, 13 . In het verhaal van de Handelingen daalt op de dag van Pinksteren de heilige Geest neer op de Apostelen die met Maria in gebed bijeen zijn Vgl. Hand. 2, 1-4 , en bezielt Hij hen een begin te maken met de zending om aan alle volkeren de Blijde Boodschap te verkondigen. Het is dus in de kracht van de werking van de Geest dat Christus zelf aanwezig en werkzaam blijft in zijn Kerk, vanuit haar vitale centrum dat de Eucharistie is.

Heilige Geest en Eucharistieviering
Tegen deze achtergrond laat zich de beslissende rol begrijpen van de Heilige Geest in de viering van de Eucharistie en in het bijzonder met betrekking tot de transsubstantiatie. Het besef daarvan is goed aan te tonen bij de Kerkvaders. Zo herinnert de heilige Cyrillus van Jeruzalem in zijn Catechesen eraan dat wij "de barmhartige God aanroepen zijn Heilige Geest te zenden over de offergaven die voor ons liggen, opdat Hij het brood in het lichaam van Christus en de wijn in het bloed van Christus omvormt. Wat de Heilige Geest aanraakt wordt geheiligd en helemaal omgevormd." H. Cyrillus van Jeruzalem, Doopcatechese, Catechesi Battesimale. XXIII, 7: PG 33, 1114s. Ook de heilige Johannes Chrysostomos benadrukt dat de priester de heilige Geest aanroept wanneer hij het Offer viert Vgl. H. Johannes Chrysostomos, Over het priesterschap, De sacerdotio. VI, 4: PG 48, 681: zoals Elia, zo - zegt hij - zo roept de bedienaar de Heilige Geest aan opdat “de genade neerdaalt over de geofferde gave en de zielen van allen daardoor ontbranden" Vgl. H. Johannes Chrysostomos, Over het priesterschap, De sacerdotio. III, 4: PG 48, 642. Meer dan ooit is voor het geestelijk leven van de gelovigen een helderder kennis nodig van de rijkdom van de anafora Noot van de vertaler: d.i. het eucharistische offergebed: samen met de woorden die door Jezus tijdens het Laatste Avondmaal zijn uitgesproken, omvat het de epiclese, als aanroeping van de Vader dat Hij de gave van de Heilige Geest doet neerdalen, opdat het brood en de wijn het lichaam en bloed van Jezus Christus worden en opdat "heel de gemeenschap steeds meer lichaam van Christus wordt" Bisschoppensynodes, Uitgebracht door de Synodevaders van de 11e Gewone Bisschoppensynode over de "Eucharistie", Voorstellen aan de Paus voor het samenstellen van een Apostolische Post-synodale Exhortatie (22 okt 2005), 22. De Geest die door de celebrant wordt afgesmeekt over de gaven van brood en wijn die op het altaar zijn geplaatst, is dezelfde die de gelovigen verenigt tot "één en het zelfde Lichaam", en hen tot een geestelijke offergave maakt die de Vader welgevallig is. Vgl. Bisschoppensynodes, Uitgebracht door de Synodevaders van de 11e Gewone Bisschoppensynode over de "Eucharistie", Voorstellen aan de Paus voor het samenstellen van een Apostolische Post-synodale Exhortatie (22 okt 2005), 42. "Deze eucharistische ontmoeting voltrekt zich in de Heilige Geest die ons omvormt en heiligt. Hij wekt in de leerling de vastberaden wil om aan de anderen moedig te verkondigen wat gehoord en beleefd werd, om ook hen tot dezelfde ontmoeting met Christus te brengen. Op deze wijze opent de leerling, die door de Kerk gezonden wordt, zich voor een zending zonder grenzen."

Document

Naam: SACRAMENTUM CARITATIS
Het Sacrament van de Liefde - Over de Eucharistie, bron en hoogtepunt van het leven en de zending van de Kerk
Soort: Paus Benedictus XVI - Postsynodale Apostolische Exhortatie
Auteur: Paus Benedictus XVI
Datum: 22 februari 2007
Copyrights: © 2007, Libreria Editrice Vaticana
Vertaling uit het Italiaans: Past. Chr. van Buijtenen, pr.
Bewerkt: 12 juli 2020

Opties

Internetadres
Print deze pagina
Dit document bestellen
Startpagina van dit document
Inhoudsopgave van dit document
Referenties naar dit document
Referenties vanuit dit document
Trefwoordenlijst voor dit document
RK Documenten wordt mogelijk gemaakt door donaties van gebruikers.
© 1999 - 2020, Stg. InterKerk, Schiedam